Ευρωπαϊκό «Aνάχωμα» για το Ελαιόλαδο
Ρεπορτάζ: Ελένη Παπαδημητρίου
Στο επίκεντρο της ευρωπαϊκής ατζέντας θέτει ο ευρωβουλευτής Μανώλης Κεφαλογιάννης την ανάγκη θωράκισης της μεσογειακής ελαιοκαλλιέργειας απέναντι στις σαρωτικές επιπτώσεις της κλιματικής κρίσης. Με επίσημη ερώτησή του προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, ο Έλληνας ευρωβουλευτής κρούει τον κώδωνα του κινδύνου για την ακραία αστάθεια στις τιμές και την παραγωγή, ζητώντας ειδικούς μηχανισμούς στήριξης εντός της νέας Κοινής Αγροτικής Πολιτικής (ΚΑΠ).
Η κλιματική κρίση δεν αποτελεί πλέον μια αφηρημένη διεθνή συζήτηση, αλλά μια σκληρή πραγματικότητα που πλήττει άμεσα την ελληνική ύπαιθρο. Όπως επισημαίνεται, η Μεσόγειος –που κρατά τα σκήπτρα παράγοντας το 95% του παγκόσμιου ελαιολάδου– βρίσκεται στο μάτι του κυκλώνα με παρατεταμένες ξηρασίες, καύσωνες και λειψυδρία να ανατρέπουν τα δεδομένα δεκαετιών.
Το «Ασανσέρ» των Τιμών και η Ακραία Αστάθεια
Στην ερώτησή του, ο Μ. Κεφαλογιάννης παραθέτει άκρως αποκαλυπτικά στοιχεία που αποτυπώνουν το μέγεθος του προβλήματος στην ευρωπαϊκή αγορά. Συγκεκριμένα:
- Ακραίες διακυμάνσεις τιμών: Κατά την καλλιεργητική περίοδο 2024/2025, η τιμή του εξαιρετικά παρθένου ελαιολάδου κινήθηκε σε ένα πρωτοφανές εύρος, ξεκινώντας από τα 3.200 ευρώ και ξεπερνώντας ακόμα και τα 9.000 ευρώ ανά τόνο.
- Βίαιες μεταβολές στην παραγωγή: Μέσα σε μία μόλις περίοδο, η παραγωγή κατέγραψε κατακόρυφη άνοδο κατά 43% στην Ελλάδα και 21% στην Πορτογαλία, επιβεβαιώνοντας την απόλυτη έλλειψη προβλεψιμότητας που προκαλεί το κλίμα στον πρωτογενή τομέα.
«Η ελαιοκαλλιέργεια, ιδιαίτερα σε περιοχές όπως η Κρήτη και η Πελοπόννησος, δεν αποτελεί μόνο οικονομική δραστηριότητα· αποτελεί ζήτημα κοινωνικής συνοχής, περιφερειακής ανάπτυξης και διατήρησης της ελληνικής υπαίθρου», τονίζεται στο σκεπτικό της παρέμβασης.
Τα Τρία Κρίσιμα Ερωτήματα προς την Κομισιόν
Ο Έλληνας ευρωβουλευτής ξεκαθαρίζει ότι η Ευρώπη δεν μπορεί να αντιμετωπίζει τις μεσογειακές καλλιέργειες με οριζόντιες πολιτικές και καλεί την Κομισιόν να απαντήσει συγκεκριμένα στα εξής:
- Διασφάλιση Εισοδήματος: Με ποια μέτρα σκοπεύει να αντιμετωπίσει τη διαρκώς αυξανόμενη μεταβλητότητα των τιμών και της παραγωγής, ώστε να εξασφαλιστεί ένα βιώσιμο και προβλέψιμο εισόδημα για τους παραγωγούς της Μεσογείου;
- Ειδικά Εργαλεία Διαχείρισης Κινδύνου: Προτίθεται να εξετάσει τη δημιουργία ειδικών ευρωπαϊκών μηχανισμών στήριξης για τις μεσογειακές δενδρώδεις καλλιέργειες, και ειδικά την ελαιοκαλλιέργεια, στο πλαίσιο της νέας ΚΑΠ;
- Υποδομές και Καινοτομία: Με ποιον τρόπο θα ενσωματωθούν στη νέα ΚΑΠ στοχευμένες προβλέψεις για επενδύσεις σε έργα διαχείρισης υδάτινων πόρων, σύγχρονες αρδευτικές υποδομές, καθώς και στην αγροτική έρευνα για καινοτόμες, βιώσιμες πρακτικές;
Μια Μάχη Εθνική και Ευρωπαϊκή
Η πρωτοβουλία αυτή αναδεικνύει ότι η προστασία του «υγρού χρυσού» της Ελλάδας ξεπερνά τα στενά όρια της αγροτικής πολιτικής. Πρόκειται για μια ξεκάθαρη εθνική και ευρωπαϊκή προτεραιότητα για τη διατήρηση της διατροφικής ασφάλειας της Ευρώπης, αλλά και για μια μάχη επιβίωσης των χιλιάδων οικογενειών που ζουν από το παραδοσιακό και εμβληματικό αυτό προϊόν.